چهار زندانی سیاسی اهل ایذه، مازیار نکویی، اشکان محمدی، فرشید کاظمی و رضا کریمنژاد، نزدیک به دو سال است که بدون برگزاری دادگاه و تعیین تکلیف قضایی، در زندان شیبان اهواز بهسر میبرند. این بلاتکلیفی طولانیمدت، در کنار تهدید به سلول انفرادی و عدم دسترسی به حقوق اولیه، نمود بارزی از نقض سیستماتیک حقوق بشر در ایران است.
اعتصاب غذا؛ فریادی برای شنیده شدن
در مهرماه ۱۴۰۳، این چهار زندانی برای دومین بار در مدت بازداشت خود، در اعتراض به ادامه بازداشت موقت و بیسرانجامی پروندههایشان، دست به اعتصاب غذا زدند. اما واکنش مسئولان زندان نه رسیدگی به مطالبات آنها، بلکه انتقال تنبیهی به سلول انفرادی بود؛ اقدامی که به وضوح ناقض کرامت انسانی و ممنوع طبق اصول بنیادین حقوق بشر است.
منابع مطلع گزارش دادهاند که وضعیت جسمی این زندانیان در پی اعتصاب غذا رو به وخامت گذاشته و خانوادههای نگران آنان، با دیوار سکوت مسئولان زندان مواجه شدهاند. نه تنها خبری از درمان نیست، بلکه شفافسازی نیز جایی در این روند ندارد.
پروندهای بدون دادگاه، بازداشتهایی با انگ امنیتی
رضا کریمنژاد در مرداد ۱۴۰۲ در اصفهان، و بهدنبال آن اشکان محمدی، مازیار نکویی و فرشید کاظمی به اتهامهایی نظیر “تبلیغ علیه نظام” و “اقدام علیه امنیت ملی” بازداشت شدند؛ اتهاماتی کلیشهای که بارها برای خاموش کردن صدای معترضان به کار رفته است.
با گذشت بیش از ۲۳ ماه، هیچ دادگاهی برای رسیدگی به این اتهامات برگزار نشده و زندانیان هنوز از حق دفاع محروم ماندهاند. یکی از منابع آگاه گزارش داده که دادستان ایذه صراحتاً اعلام کرده است رسیدگی به این پروندهها دیگر در اختیار دستگاه قضایی محلی نیست و نهادهای امنیتی همچون اطلاعات سپاه تصمیمگیر اصلی هستند.
زندانیان سیاسی؛ گروگانهای دستگاه سرکوب
چهار زندانی اهل ایذه تنها نمونهای از دهها و صدها مورد مشابه هستند که در سالهای اخیر با امنیتیسازی اعتراضات مدنی، قربانی سیاستهای سرکوبگرانه شدهاند. از بازداشتهای فراقانونی گرفته تا نگهداشتن بلندمدت در بازداشت موقت، عدم دسترسی به وکیل، نبود دادگاه علنی، و فشارهای روحی و جسمی مداوم، همگی نشانههایی از شکنجه روانی سیستماتیک علیه مخالفان و معترضان هستند.